Wójt Wąpielska o kontroli RIO

Na wniosek radnych Regionalna Izba Obrachunkowa przeprowadziła kontrolę gospodarki finansowej i zamówień publicznych w gminie Wąpielsk. W wystąpieniu pokontrolnym instytucja wydała wójtowi 27 zaleceń. Wójt odnosi się do wyników tej kontroli

Kontrola była prowadzona od 25 kwietnia do 4 lipca tego roku i obejmowała okres od 1 stycznia 2014 roku do dnia kontroli. W piśmie skierowanym do wójta Dariusza Górskiego, organ wskazał takie nieprawidłowości, jak np. przekroczenie zakresu upoważnienia do dokonywania wydatków budżetowych w 2015 roku na łączną kwotę blisko 157 tys. złotych czy przekazanie z budżetu gminy Wąpielsk w 2014 roku dotacji celowych na dofinansowanie kosztów realizacji inwestycji jednostkom niezaliczanym do sektora finansów publicznych (w kwocie ponad 36 tys. złotych) z naruszeniem zasad i trybu ich udzielania. W piśmie RIO zwraca też uwagę m.in. na zaniedbania w zakresie ustaleń ogólno-organizacyjnych, księgowości i sprawozdawczości budżetowej. Z pełną treścią wystąpienia pokontrolnego można zapoznać się na stronie internetowej instytucji – www.bip.bydgoszcz.rio.gov.pl, w zakładce „dokumentacja kontroli”.
W urzędzie bałagan
Kontrola objęła końcowy okres pracy poprzedniego wójta Henryka Kowalskiego (urzędującego w Wąpielsku 19 lat) i początkowy okres pracy, wybranego w ostatnich wyborach Dariusza Górskiego. Jej skutkiem było wystąpienie pokontrolne z wieloma zaleceniami, o czym pisaliśmy dwa tygodnie temu. Do sprawy wracamy i pytamy obecnego wójta o przyczyny tych nieprawidłowości. – Obejmując urząd po długoletnim funkcjonowaniu gminy pod władzą poprzednika spodziewałem się ogromu pracy, ale nie przypuszczałem, że do zrobienia jest aż tyle – mówi Dariusz Górski. – Gmina potrzebuje zarówno inwestycji, w tym budowy infrastruktury drogowej, remontów budynków gminnych, szkół i ich termomodernizacji, dzięki czemu zaoszczędzimy środki na ich ogrzewanie, ale także inicjatyw prospołecznych, niezbędnych dla integracji mieszkańców i rozwijania tzw. tożsamości lokalnej. Wstępna analiza struktury organizacyjnej urzędu gminy, kwalifikacji pracowników i zgromadzonej dokumentacji pokazała, że UG i jego funkcjonowanie również wymagają wielu zmian, w tym dostosowania jego pracy do obecnych standardów, do bieżącego stosowania przez pracowników obowiązujących przepisów prawnych i ich działania dla dobra mieszkańców gminy w ustalonych godzinach pracy. Czasami trudno mi było wdrożyć zasadę, że urzędnicy są dla mieszkańców, a nie odwrotnie, a tym samym są zobowiązani do rzetelnego realizowania powierzonych im obowiązków, ale uważam, że jest coraz lepiej i nawet mieszkańcy już to zauważają – podkreśla Górski. Na stronie Regionalnej Izby Obrachunkowej w Bydgoszczy można znaleźć wcześniejsze wystąpienia pokontrolne RIO skierowane do poprzedniego wójta Kowalskiego, z których wynika, że kontrolerzy już wtedy wykazywali nieprawidłowości dotyczące funkcjonowania urzędu w Wąpielsku. Na przykład w 2009 r. RIO stwierdziło, że ówczesny skarbnik gminy pełnił równocześnie funkcję głównego księgowego Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Wąpielsku, co było niezgodne z prawem. Stwierdzono wtedy również nierzetelne sporządzanie sprawozdań budżetowych, zastosowanie błędnej klasyfikacji budżetowej, przekroczenie upoważnienia do dokonywania wydatków budżetowych i ich wydatkowanie niezgodnie z planem finansowym jednostki. W 2013 r. RIO ustaliło, że w gminie występują nieprawidłowości w zakresie gospodarki kasowej. Kasjer urzędu gminy wykorzystywał do celów prywatnych pieniądze znajdujące się w kasie, co wg RIO oznacza, że już wtedy nie były stosowane zasady kontroli zarządczej. Zarzucono wówczas również nierzetelne sporządzanie sprawozdań budżetowych, np. z wykonania planu dochodów budżetowych czy z wykonania dochodów podatkowych, a także nieprawidłowości w zakresie rachunkowości jednostki. Kontrolujący ustalili wtedy też, że wypłacano wójtowi gminy zawyżone wynagrodzenie, niezgodne z postanowieniami uchwały rady gminy.
Czy obecny wójt był tego świadomy?
– W początkowym okresie mojej pracy zapoznałem się z protokołami wcześniej przeprowadzonych kontroli różnych instytucji. Niektórzy pracownicy mieli problem ze znalezieniem oryginalnych protokołów kontroli. W urzędzie nie funkcjonowało archiwum zakładowe, które dopiero uruchomiliśmy – wspomina Górski i wyjaśnia. – Analiza tych protokołów i wstępna kontrola pracy urzędników bardzo mnie zaniepokoiły, o czym wielokrotnie informowałem radnych gminnych. Z czasem wpłynęło to m. in. na zmiany kadrowe, które wprowadziłem, mając na względzie, że rzetelność i uczciwość w prowadzeniu dokumentacji i stosowaniu przepisów prawnych jest niezbędna do realizacji zaplanowanych inwestycji i rozwoju gminy, za co odpowiadam przed mieszkańcami, którzy mi zaufali. W swojej ostatniej kontroli RIO zarzuciła m.in. że w urzędzie nie jest stosowana kontrola zarządcza. W Biuletynie Informacji Publicznej znaleźć można zarządzenie wydane jeszcze przez poprzedniego wójta gminy o wprowadzeniu z dniem 1 stycznia 2014 r. regulaminu kontroli zarządczej. – Regulamin ten był przygotowany przez wynajętą firmę zewnętrzną, której gmina zapłaciła niemałe pieniądze i nie był dostosowany do naszych potrzeb, nie obejmował też wszystkich regulacji ustawowych – informuje Dariusz Górski. – W trakcie obecnej kontroli RIO wydałem nowe zarządzenie w tej sprawie, przygotowane przez moich pracowników i wierzę, że uda mi się właściwie wdrożyć zasady kontroli zarządczej.
A co z przekroczeniem planów budżetowych na koparkę?
– Wielokrotnie informowałem radnych na sesjach i komisjach rady gminy o planach inwestycyjnych i o potrzebach, które zauważam w naszej gminie – wyjaśnia wójt Górski – Jedną z nich była konieczność zakupu koparki, dzięki czemu udało się w tym roku wybudować ponad 3 km wodociągu i wykonywać na bieżąco prace drogowe. Wspólnie z radą gminy podejmowaliśmy decyzję o zakupie koparki. Latem ubiegłego roku radni się na to zgodzili. Na specjalnie zwołanej sesji nadzwyczajnej temat ten był poruszany i została podjęta uchwała rady w tej sprawie. Dopiero kontrola RIO ujawniła, że uchwała ta nie została zarejestrowana przez osobę zajmującą się wtedy obsługą rady gminy i nie wysłana do organów nadzoru.
Nierzetelne sprawozdania
– Wnioskując do rady gminy o powołanie pani Jolanty Rzeszot na stanowisko skarbnika gminy przekazałem jej ogromny mandat zaufania i wiary w jej kompetencje, rzetelność i odpowiedzialność – podkreśla wójt Dariusz Górski. – Skarbnik gminy musi posiadać te cechy. Nie może być jedynie księgowym, musi mieć też zdolności analityczne oraz umiejętności planowania i realizowania budżetu gminy. Wójt jest kierownikiem jednostki, a sprawozdania przygotowuje skarbnik na podstawie danych przekazywanych przez jednostki gminy. W pracy pani Rzeszot zauważałem błędy, często koryguje swoje sprawozdania tłumacząc, że wzoruje się na sprawozdaniach poprzedniego skarbnika gminy, ale dopiero kontrolerzy z RIO dostrzegli wyraźny problem w tej sferze. Dzięki kontroli okazuje się, że najwięcej zarzutów jest wynikiem nieprawidłowej pracy skarbnika – wyjaśnia wójt.
Również w kwestii podatków kontrola miała uwagi. - Podatki to bardzo ważny element dla działania każdej gminy. Na bieżąco analizujemy wnioski mieszkańców dotyczące umorzeń podatkowych i stosujemy ulgi tylko wtedy, gdy prawo na to pozwala – podkreśla Górski. – Pracownicy mają możliwość bieżącego konsultowania z radcą prawnym treści i podstaw prawnych przygotowywanych decyzji administracyjnych. Podatki są w referacie podległym skarbnikowi gminy. – Traktuję tą kontrolę, przekazany protokół i zalecenia bardzo poważnie. Uważam, że wskazane nieprawidłowości, które wynikają jeszcze z lat ubiegłych, szybko naprawimy. Protokół wskazuje problemy i obszary wymagające poprawy – odpowieda wójt zapytany o to jak zamierza usprawnić prace urzędu. – Urząd Gminy w Wąpielsku przeżywa obecnie swego rodzaju rewolucję. Od pracowników wymagam pracy i kompetencji, wiele się dzieje, inwestujemy, piszemy wnioski, by pozyskać środki zewnętrzne. Musimy też wymienić oprogramowanie komputerowe i zmodernizować sieć komputerową, co ułatwi pracę urzędników i pozwoli na usprawnienie pracy. Wójt jako kierownik jednostki realizuje zadania przez pracę zatrudnionych w urzędzie gminy pracowników, którzy muszą wykonywać swoje funkcje rzetelnie, prawidłowo i odpowiedzialnie. Kontrolerzy RIO wskazali głównie błędy pracowników urzędu, za które odpowiedzialność ponosi wójt. Eliminacja nieprawidłowości wymaga zaangażowania ze strony pracowników, stałego analizowania przepisów prawnych i prawidłowego wywiązywania się z powierzonych obowiązków. Myślę, że uda nam się sprostać temu zadaniu. Tworzę zespół urzędników kompetentnych i odpowiedzialnych, którzy wiedzą czym jest praca dla dobra mieszkańców gminy.

(nem) fot. archiwum